Het is donker. We zijn al de hele dag aan het klimmen en ik heb honger. Na uren omhoog wandelen naar het basecamp zijn we na een korte pauze opnieuw op pad gegaan. Eerst een steile afdaling over vulkanisch gesteente en daarna weer een flinke klim, alles in de hoop om de Volcán de Fuego van dichtbij te zien uitbarsten.
Onze dochter heeft het beter voor elkaar. Zij is met andere klimmers achtergebleven in het basecamp, zit inmiddels aan het avondeten en roostert marshmallows boven het kampvuur. Wij hebben ondertussen een half uur in de ijzige kou staan wachten, maar zagen helemaal niets. Alleen wolken.
Dus beginnen we weer aan de terugweg. Eerst weer afdalen en daarna de steile klim omhoog richting het basecamp. Alleen met het licht van onze hoofdlampen voor ons.
Dan hoor ik opnieuw het diepe gedonder dat we die dag al regelmatig hebben gehoord. De Fuego barst vast weer uit. Ik kijk nog maar eens in de richting van de vulkaan.
En dan zie ik het.
Rood. Vuur. Lava.
“Look, look, look! The clouds are away!”
De hele groep stopt. Iedereen kijkt dezelfde kant op. Overal klinken kreten van “wow”.
Op dat moment trek ik alles terug. De zware klim, de kou, de honger, de hoogte en de vermoeidheid: deze tocht is het helemaal waard. Hoe vaak maak je nou mee dat je een actieve vulkaan recht voor je ogen ziet uitbarsten?
Acatenango met kinderen
De Acatenango beklimmen bleek uiteindelijk het hoogtepunt van onze reis door Guatemala. Tegelijkertijd was het ook de activiteit waar ik vooraf het meest tegenop zag. Misschien werd dat gevoel ter plekke nog wel versterkt door de vele reizigers die vertelden dat dit de zwaarste hike was die ze ooit hadden gedaan. Zoals het gezin met studerende kinderen dat een week voor ons omhoog was gegaan. Zij hadden de hele beklimming regen gehad en uiteindelijk helemaal niets van de Fuego gezien.
Volgens de touroperators heb je zelfs in onze zomervakantie, midden in het regenseizoen, ongeveer 90% kans om de Fuego te zien. Maar wat betekent dat precies? Zie je dan echt een uitbarsting met lava of zie je alleen heel even de top van de vulkaan tussen de wolken door?
En dan waren er nog al die andere vragen. Hoe koud zou het worden? Had ik wel de juiste kleding ingepakt? Hoe zwaar zou de beklimming echt zijn? En met al die verschillende touroperators, had ik wel de juiste gekozen?
De tweedaagse beklimming bestaat eigenlijk uit drie delen. Op de eerste dag wandel je naar het basecamp op ongeveer 3.600 meter hoogte, waar je de nacht doorbrengt. Vanaf het kamp heb je, als het weer meewerkt, uitzicht op de actieve Volcán de Fuego. Na aankomst kun je optioneel nog doorlopen naar de Fuego Ridge, een uitkijkpunt dat een stuk dichter bij de vulkaan ligt. De volgende ochtend vertrek je ruim voor zonsopkomst voor de laatste klim naar de top van de Acatenango op 3.976 meter hoogte. Na de zonsopkomst wandel je terug naar het basecamp voor het ontbijt en daarna daal je weer helemaal af naar beneden.
In dit blog vertel ik over onze beklimming van de Acatenango met onze 13-jarige dochter. Ik deel onze ervaringen en geef antwoord op de vragen die ik zelf vooraf had. Vanaf welke leeftijd is deze hike geschikt? Hoe zwaar is de beklimming echt? Wat moet je meenemen? En waar moet je op letten bij het kiezen van een touroperator?
Eén ding kan ik alvast verklappen: de Acatenango beklimmen met kinderen is zeker mogelijk, maar het is niet voor ieder gezin en ook niet voor ieder kind de juiste keuze. Hopelijk helpt dit artikel je om te bepalen of deze bijzondere hike bij jullie past.
Vanaf welke leeftijd is de Acatenango geschikt?
Tijdens onze voorbereiding was dit misschien wel de vraag waar ik het langst naar heb gezocht. Helaas is daar geen eenvoudig antwoord op. Ik heb verschillende touroperators gevraagd naar een minimumleeftijd. Sommige aanbieders nemen helemaal geen kinderen mee. Bij andere kregen we te horen dat kinderen vanaf ongeveer 8 of 10 jaar welkom zijn, mits ze fit zijn en ervaring hebben met wandelen.
Online vind je ook verhalen van gezinnen die de Acatenango met nog jongere kinderen hebben beklommen. Persoonlijk zou ik dat niet snel doen. Wil je met jongere kinderen toch een vulkaan beklimmen, dan zou ik eerder kiezen voor de Pacaya. Die is veel korter en beter geschikt voor gezinnen.
In onze groep van 21 wandelaars was onze dochter met haar 13 jaar de enige minderjarige. Grappig genoeg was ik met mijn 45 jaar juist de oudste deelnemer. Onze dochter denkt zelf dat ze deze hike vanaf een jaar of 10 had gekund. Tegelijkertijd noemde ze ook meteen een aantal vriendinnen van haar leeftijd die het waarschijnlijk nog niet eens als volwassene zouden willen of kunnen.
Wat ons betreft draait deze hike dan ook veel minder om leeftijd dan om fitheid, doorzettingsvermogen en jezelf kennen. Dit was zeker niet de eerste pittige wandeling die onze dochter maakte. Toen ze zes jaar was liepen we al 20 kilometer in de Alpen en op haar negende beklom ze de Kawah Ijen, waarbij je midden in de nacht in het donker naar de kraterrand loopt. Daarnaast sport ze minimaal vijf keer per week, doet ze regelmatig mee aan triatlons en ook 5km hardloopwedstrijden. Ook dan leer je dat je soms door moet zetten, ook als je eigenlijk liever zou stoppen.
Minstens zo belangrijk vonden wij dat ze haar eigen grenzen goed kent. Na de klim naar het basecamp besloot ze zelf om niet meer mee te gaan naar de Fuego Ridge. Achteraf waren wij daar heel blij mee. Door de kou, de harde wind, het losse vulkanische gesteente en het lopen in het donker vonden wij die tocht zelfs zwaarder dan de klim naar het basecamp. De volgende ochtend liep ze wel mee naar de top van de Acatenango voor zonsopkomst. Daar had ze het onderweg even moeilijk, maar dat gold net zo goed voor veel volwassenen in onze groep. Je kunt op zo’n moment niet meer terug je moet gewoon door blijven gaan.
Na het eerste tien minuten trokken een aantal mensen het niet. Toen is een gids teruggegaan met een kleine groep en die gaf daarbij ook duidelijk aan dat als je nu doorging dat dan tot aan de top was. Want je kunt niet alleen terug gaan. Het lijkt mij heel naar als je een kind hebt dan niet meer wil lopen en je dan als ouder moet gaan pushen om door te zetten.
Je kent zelf je kind(eren) het beste. Kunnen ze dit en worden ze er ook blij van. Onze dochter vond niet eens de lava het geweldigst maar het na de zonsopkomst terug rennen met enorme jumps over de losse kiezels terug naar de basecamp vond ze een van de allerleukste dingen van onze reis.
Hoe zwaar is het dan echt? En hoe kan je het makkelijker maken?
Vooraf hadden wij vooral verhalen gelezen van mensen die het de zwaarste hike van hun leven noemden. Daardoor gingen we met behoorlijk wat spanning op pad. Sterker nog, ik begon een half jaar van tevoren al met trainen. Aan het einde van iedere sportschooltraining liep ik standaard tien minuten trap. Een paar weken voor vertrek voegde ik daar ook nog tien minuten wandelen op een steile helling op de loopband aan toe. Dat heeft zeker geholpen en het gaf me in ieder geval het gevoel dat ik goed voorbereid aan de beklimming begon.
Tot onze verrassing viel de klim naar het basecamp ons juist erg mee. We konden alle drie goed meekomen, zelfs met de snelste gids. Onze groep brak vaak in vier stukken. Met helemaal achterin een Mexicaan stel met een niet al te fitte uitstraling, maar ook enkele jonge twintigers. Studenten die er op zich best wel fit uitzagen maar toch wel aangaven dat ze rookten, niet aan sport deden en ook niet hadden getraind.
Ook wel fitte jonge mensen die alleen net uit twee dagen ervoor aan hun vakantie waren begonnen hadden er meer moeite meer dan verwacht. Daarbij speelde vooral de hoogte een rol. Wij waren zelf al anderhalf week op reis met verschillende bestemmingen rond de 2000 meter dus al wel wat meer geacclimatiseerd.
Daardoor hadden we onderweg juist regelmatig lange pauzes terwijl we wachtten op de langzamere groepen. Er zijn meerdere routes tot de lunchplek. Wij liepen grotendeel door het bos, wat op een zonnige dag echt heerlijk was. Er zit een flink deel traplopen in maar ook echt wel vlakke stukken. Dat betekent niet dat de Acatenango makkelijk is. Je klimt op de eerste dag ruim 1.200 hoogtemeters.
Bij het beginpunt kan je ook wandelstokken huren. Ik heb dat wel gedaan. Marcel en onze dochter niet. Ik vond het vooral op de feugo viewpoint hike in het donker heel fijn om te hebben.
Wat ook veel invloed heeft op hoe zwaar je de beklimming ervaart, is hoeveel bagage je zelf draagt. In principe neem je al je spullen zelf mee naar boven. Dan kom je al snel uit op een rugzak van 8 tot 12 kilo. Je hebt namelijk minimaal 4 liter water nodig, krijgt lunch, avondeten en ontbijt mee, neemt warme kleding mee voor de avond en nacht, een fleecevoering voor je slaapzak en natuurlijk nog allerlei andere spullen. Hoe zwaarder je rugzak hoe lastiger het klimmen.
Je kunt er daarom ook voor kiezen om een porter in te huren. Die draagt maximaal 12 kilo. Voor extra gewicht betaal je flink bij. Wij huurden één porter in. Zij droeg het grootste deel van de spullen van onze dochter en daarnaast een aantal grote, maar relatief lichte spullen van mij. Daardoor hoefde onze dochter zelf maar ongeveer 5 kilo te dragen: drie liter water, snack en wat extra kleding. Zelf liep ik nog steeds met een rugzak van ongeveer 10 kilo, maar doordat de grote spullen eruit waren, droeg die een stuk prettiger. Marcel droeg wel al zijn eigen spullen. Op het basecamp kan je de rugzakken natuurlijk achterlaten.
Het zwaarste deel vonden wij eigenlijk niet eens de klim naar het basecamp, maar de optionele wandeling naar de Fuego Ridge. Eerst daal je honderden hoogtemeters af om daarna alles weer terug omhoog te klimmen. In totaal gaat het om ongeveer 540 hoogtemeters omhoog én 540 hoogtemeters omlaag. En dat terwijl je die dag al zo’n 1.200 hoogtemeters in de benen hebt. Zonder lange rustpauze of een uitgebreid avondeten vertrek je opnieuw. Bij ons gebeurde dat grotendeels in het donker, over losse vulkanische stenen en smalle paden, bij lage temperaturen. Achteraf vonden wij deze wandeling zwaarder dan de klim naar het basecamp dus die neem je niet mee voor de andere hikes. Om 23:00 waren we terug bij het basecamp. Dan moet je dus nog eten.
Onze gidsen vertelden ook dat de meeste mensen die de Fuego Ridge lopen, de volgende ochtend niet óók nog naar de top van de Acatenango gaan. Dat klopte ook in onze groep. Slechts een handjevol deelnemers, waaronder Marcel, deed alle drie de onderdelen: de klim naar het basecamp, de Fuego Ridge én de zonsopkomst op de top.
Ook de beklimming naar de top van de Acatenango is pittig. Hiervoor gaat de wekker al om 3.30 uur. Vanaf het basecamp klim je nog ongeveer 375 hoogtemeters naar de top op 3.976 meter hoogte. Vooral de laatste stukken over los vulkanisch grind kosten veel energie. Zodra de zon opkomt, ben je de kou en de vermoeidheid echter snel vergeten. De afdaling terug naar het basecamp vonden wij juist erg leuk.
Na het ontbijt volgt nog de afdaling van het basecamp terug naar het startpunt. Die wandeling vonden wij eigenlijk verrassend ontspannen. Misschien zelfs iets té ontspannen. Op een gegeven moment rende een gids voor de grap naar beneden en wij renden met een paar anderen mee. Dat bleek geen goed idee. Onze dochter kwam ten val en verstuikte haar enkel. De laatste anderhalve kilometer liep ze met behulp van wandelstokken naar beneden.
Uiteindelijk denken wij dat de Acatenango vooral zwaar is voor mensen die weinig wandelen of sporten. Ben je redelijk fit en kun je jezelf af en toe motiveren om nog even door te gaan, dan is deze beklimming wat ons betreft goed te doen. Dat betekent niet dat hij makkelijk is, maar wij vonden hem uiteindelijk een stuk minder zwaar dan de verhalen die we vooraf hadden gelezen.
Kan je ook met een paard of met een 4×4
Misschien heb je online gelezen dat je een deel van de Acatenango met een paard of een 4×4 kunt afleggen. Halverwege de beklimming, bij de lunchplek, stonden een paar zielige paarden klaar voor toeristen die echt niet meer verder konden. Heel eerlijk: als je nu al denkt dat je waarschijnlijk een paard nodig hebt om boven te komen, dan zou ik deze hike gewoon niet doen. Werk eerst aan je conditie of kies voor een makkelijkere vulkaan, zoals de Pacaya. De Acatenango is een zware tweedaagse tocht en ook als je met een paard naar het basecamp gaat, zul je daarna nog flinke stukken moeten lopen als je de Fuego Ridge of de top wilt bereiken.
De 4×4 reden niet toen wij er waren. We kregen te horen dat de terreinwagens veel schade aan het landschap veroorzaken en dat de weg regelmatig onbegaanbaar is, zeker tijdens het regenseizoen. De 4×4 gaan trouwens ook maar een deel van de route, niet helemaal tot het basecamp.
Mijn mening is daarom simpel: loop de Acatenango helemaal of doe het niet. Natuurlijk kan iedereen onderweg een blessure oplopen of ziek worden. Daar zijn paarden of de 4×4 een prima noodoplossing voor.
Welke aanbieders zijn er en waar moet je op letten?
In Antigua zijn tientallen aanbieders die de Acatenango beklimmen aanbieden. Bekende namen zijn onder andere CA Travelers, Wicho & Charlie’s, OX Expeditions, Lava Trails, Trek Guatemala, V-Hiking, Campify en Soy Tours. De prijzen liggen meestal tussen de $70 en $140 per persoon, afhankelijk van de uitrusting, de kwaliteit van het eten, de accommodatie en de groepsgrootte.
Controleer ook goed of kinderen überhaupt welkom zijn. Sommige aanbieders nemen alleen volwassenen mee of hanteren een minimumleeftijd. Soms staat het wel op de website, bijvoorbeeld Lava Trails vanaf 14 maar andere moet je e-mailen.
Voor ons was de accommodatie uiteindelijk de belangrijkste reden om voor CA Travelers te kiezen. Veel aanbieders laten je slapen in grote gedeelde slaapzalen. CA Travelers heeft naast tweepersoonshutjes ook een paar vierpersoonshutjes met twee stapelbedden. Wij sliepen met ons gezin in zo’n eigen hutje en dat vonden we echt een groot pluspunt.
Wij waren erg tevreden over de communicatie. Zowel vooraf via WhatsApp als tijdens de hike zelf werd alles duidelijk uitgelegd. We kregen goede informatie over de route, de uitrusting en wat we konden verwachten. Ook de gidsen maakten op ons een professionele indruk. We zouden opnieuw voor CA Travelers kiezen.
Wat moet je zeker meenemen uit Nederland? En wat ter plekke?
Vrijwel alle touroperators hebben spullen die je gratis kunt lenen. Denk aan een rugzak, handschoenen, een buff, wandelstokken en een warme winterjas. Bij ons werd gesproken over een donsjas, maar in de praktijk waren het gewoon dikke pufferjassen. Ook kregen we een enorme en zware regenponcho die zelfs helemaal over de rugzak heen paste. Gelukkig hebben we die niet nodig gehad.
Houd er wel rekening mee dat de kwaliteit van de spullen wisselt. We zagen meerdere wandelschoenen die letterlijk uit elkaar vielen. Ook kregen we vooraf al te horen dat er geen kindermaten beschikbaar waren. Voor onze dochter moesten we daarom alle kleding en schoenen zelf meenemen.
Goede wandelschoenen zijn wat mij betreft echt onmisbaar. Lage wandelschoenen zijn prima; hoge schoenen zijn niet noodzakelijk. Daarnaast hadden we voor onszelf en voor onze dochter thermokleding en een microfleece mee. Ook had ikzelf en voor onze dochter de uitritsbare binnenjas van onze 3-in-1 jas meegenomen. Vooral tijdens de avond, de nacht en de wandeling naar de Fuego Ridge waren we daar erg blij mee. Zelf sliep ik uiteindelijk zelfs met een thermobroek, een thermoshirt, een fleece én mijn jas aan in mijn slaapzak. Zo koud kan het dus worden.
Voor overdag vonden wij een afritsbroek ideaal. ’s Middags klim je vaak nog in een T-shirt, maar zodra de zon verdwijnt koelt het razendsnel af. Heb je geen afritsbroek, dan werkt een korte sportlegging met daar later een lange broek overheen ook prima.
Een goede water- en winddichte jas zou ik sowieso meenemen naar Guatemala. Ook buiten de Acatenango kan die tijdens het regenseizoen goed van pas komen. We hadden zelf ook handschoenen en een buff mee, maar dat was eigenlijk onnodig. En de binnenjas hebben we verder nergens gebruikt en die hadden we achteraf ook wel kunnen lenen.
Is het veilig?
De Acatenango is tegenwoordig één van de populairste hikes van Guatemala. Vrijwel iedereen beklimt de vulkaan met een georganiseerde tour en onderweg kom je continu andere groepen tegen. Daardoor is de veiligheid enorm toegenomen.
De Fuego is een actieve vulkaan en dat moet je serieus nemen. Gelukkig wordt de activiteit continu gemonitord. Bij verhoogde activiteit worden hikes aangepast, geannuleerd en hikers die er al zijn geëvacueerd. Achteraf hadden we ons misschien iets beter moeten verdiepen in de Fuego Ridge. Hoewel deze extra wandeling door veel touroperators wordt aangeboden, brengt hij ook extra risico’s met zich mee. Je komt een stuk dichter bij de actieve vulkaan en in uitzonderlijke gevallen kunnen daar vulkanische stenen of lavabommen terechtkomen. Pas na onze reis zagen we beelden van wandelaars die daar stonden en waarbij tijdens een uitbarsting gloeiende stenen vlak naast het pad neerkwamen. Dat zette ons wel aan het denken.
Of we een volgende keer opnieuw naar de Fuego Ridge zouden lopen, weet ik eerlijk gezegd niet. Onze dochter bleef in het basecamp en heeft vanaf daar ook meerdere indrukwekkende uitbarstingen gezien. Achteraf vraag ik me daarom af of de extra risico’s (en hele zware wandeling) voor ons opwegen tegen het uitzicht.
En hoe zit het met hoogteziekte?
Omdat je tijdens de Acatenango-beklimming overnacht op ongeveer 3.600 meter hoogte en de volgende ochtend zelfs de top op 3.976 meter bereikt, bestaat er een reële kans op hoogteziekte. Sommige mensen zijn daar ook meer gevoelig voor dan andere mensen.
Wij gebruiken zelf geen medicijnen tegen hoogteziekte. Persoonlijk vinden wij het prettiger om eventuele klachten te herkennen dan ze te maskeren met medicatie. Wil je meer weten over hoogteziekte, de symptomen en hoe je de kans erop kunt verkleinen, lees dan ook ons artikel over hoogteziekte met kinderen.
